Je staat met je kind in de spelletjesafdeling van de winkel. En je weet het. Dat gaat u hier wat kosten.  Spelletjes voor de Playstation, Nintendo of XBox, dat is niet van de goedkoop.  Maar halleluja, gelukkig zijn er de 'gratis' games voor smartphone en tablet. Wat sympathiek van die makers! Denk jij. Maar ho, niet zo snel! Meestal zijn die helemaal niet zo gratis als ze lijken. Ik ben leerkracht en auteur van het boek 'Speelvogels: hoe begeleid je gamende kinderen'. En ik kan je met zekerheid zeggen waarom gratis niet altijd gratis is in de gamewereld. Betalende apps zijn vaak een beter plan!
Als je de App Store van Apple of de Play Store van Google opent, zie je meteen een overaanbod aan gratis spelletjes. Roblox, Pokémon Go, Clash of Clans, Fortnite, … Je kan ze gewoon gratis downloaden en enkele minuten later ben je al aan het spelen. Waarom zou je in godsnaam ooit nog geld uitgeven aan een smartphone- of tabletspelletje?

Wel, een bekend Amerikaans gezegde luidt “There’s no such thing as a free lunch”. Ofwel: voor niets gaat de zon op, zoals je grootouders je misschien ooit zeiden. Gratis is dus in veel gevallen met een korrel zout te nemen. Betalen doe je meestal op een andere manier. Soms is het allemaal nog eerlijk: in Fortnite hoef je bijvoorbeeld alleen te betalen als je je 'manneke' bijvoorbeeld een andere outfit wil geven. Dit levert je geen voordeel op in het spel: of je nu betaalt of niet, iedereen maakt even veel kans om te winnen.

Sneaky aankopen

In sommige gevallen kan je alvast eens gratis proeven van het spel, bijvoorbeeld door de eerste paar levels gratis te proberen. Maar voor de volledige game moet je dan weer wél betalen. Andere spelletjes pakken nog het minder sympathiek aan. Zo zitten veel gratis games vol met reclame, zodat je om de haverklap wordt gestoord. Of ze laten slechts toe om maar een beperkte tijd te spelen. Je personage heeft bijvoorbeeld maar een beperkte hoeveelheid energie en je moet wachten (of ... betalen) voor je weer verder kan. 

Doorgaans zijn de ‘freemium’ games (want zo worden deze nep-gratis spelletjes genoemd) nogal sluw in het verbergen van de bijkomende kosten. Een game zal je zelden vragen om bijvoorbeeld vijf euro te betalen om verder te gaan. Je hebt altijd ‘extra diamanten’ of 'meer energie' nodig. Daardoor beseffen kinderen soms niet dat ze echt geld aan het uitgeven zijn. En dat weten de makers van die spelletjes natuurlijk ook. Andere games nemen het dan weer niet zo nauw met je privacy en laten adverteerders grof geld betalen voor jouw persoonlijke informatie (of die van je kind).

Betalen is vaak beter

Er zit dus heel wat rommel in de virtuele winkels van Apple en Google, maar ook heel veel toffe, zij het betalende, games. Doorgaans kosten die wel een paar euro, maar na een aankoop laten ze je ook wel echt met rust. Sites als pocketgamer.com zijn gespecialiseerd in het vinden van de beste mobiele spelletjes. Meestal vertellen ze ook hoe het verdienmodel van een spel in elkaar zit en hoe eerlijk dat is. Het is dus geen slecht idee om goed op te volgen welke spelletjes je kind op zijn of haar tablet (of de jouwe) heeft staan, en hoe dat spel in elkaar zit.

Wil je helemaal gerust zijn? Zowel Apple (met Apple Arcade) als Android (met Google Play Pass) hebben sinds kort een eigen dienst waarbij je maandelijks zo'n vijftal euro betaalt voor een grote bibliotheek aan spelletjes. Zie het een beetje als ‘Netflix voor games’. Er zit iets bij voor iedereen, van alle leeftijden en voor alle interesses. In die games zitten geen verborgen aankopen, geen reclame en ook je privacy is veilig. Hiermee kan je dus op je beide oren slapen. 

Een smartphone of tablet is dus een volwaardig gametoestel: zeker voor jonge kinderen is het een leuke manier om aan het gamen te slaan zonder dat je een dure console nodig. Maar het is soms even zoeken naar het kaf tussen het koren. En soms blijkt betalen dus beter dan niet betalen ... 

Wil je je kinderen nog beter kunnen begeleiden bij hun virtuele avonturen? Dan is 'Speelvogels' van Max Dedulle zeker een aanrader!