Jeej! Vakantie en dus nòg meer tijd voor 'onnozele' TikTok-filmpkes. Of je het nu wil of niet, uw kinders zijn bezig met deze app. Dansjes verzinnen, filmpjes maken en andere filmpjes nabootsen. Maar is de app
waar al onze kinderen gek van zijn wel zo onschuldig? Wat is dat met die sexy dansjes die je 6-jarig kind plots nabootst? Seksualiseert
TikTok mijn kind? En wat kan ik hier aan doen?

TikTok is niet meer weg te denken uit onze levens, maar is de app ook echt gevaarlijk? Naast creatievelingen vonden ondertussen ook politici hun weg naar de app, en ook enkele gevaarlijke challenges zoals de spraakmakende blue whale challenge. Maar wordt mijn kind ook geseksualiseerd op de app? Ondanks de community richtlijnen die ‘het seksueel objectiveren en seksualiteit opleggen van en aan gebruikers’ verbiedt, kwamen er de voorbije maanden soms verontrustende berichten uit de app. Seksueel getinte reacties en filmpjes, sensuele handelingen die worden opgelegd en challenges waarbij kinderen worden uitgedaagd om kleren uit te trekken. Dus rijst de vraag: “Moet ik me zorgen maken en wat kan ik er aan doen?”.

TikTok, gevaarlijk?

Karen Linten van Mediawijs plaatst deze uitspraken even in perspectief. “Het is zeker een trend om bij stil te staan gezien de jonge leeftijd van de gebruikers. Maar gelukkig zijn deze filmpjes slechts een klein aandeel van de content op de app. Het is vooral belangrijk om, ook over deze app, belangrijke afspraken te maken met je kind.” Karen vertelt ook dat het sowieso een goed idee is om je kind mediawijs op te voeden in deze tijden. Niet enkel TikTok, maar ook andere apps kunnen mogelijk gevaar inhouden. Daarom is het belangrijk je kind aan te leren hoe het zijn of haar eigen grenzen kan aangeven. Leer je kind daarom ook hoe het zelf accounts en reacties kan rapporteren en eventueel blokkeren.

Ook Sarah Neirynck vroeg zich wel eens af of het wel een goed idee was om de app TikTok te gebruiken, en vooral om haar dochter een profiel aan te maken. Sarah is mama van 4 dochters tussen 7 en 1 jaar. Momenteel is het dus enkel haar oudste dochter die de app gebruikt, maar ook Sarah zelf heeft een account op de populaire app. “Ik gebruik mijn account vooral om inspiratie op te doen en reclame te maken voor mijn yogastudio Studio Pluim. Zo kan ik zien waar de kinderen die bij mij yoga komen volgen zich zoal mee bezig houden, en probeer ik mee te blijven met de jeugd. Sinds kort heeft ook mijn oudste dochter haar eigen privéprofiel. Ik vind het fantastisch om te zien hoe ze zich inleeft in het maken van de filmpjes en het bekijken van filmpjes van haar idolen.”

Contentfilter

Sarah en haar man zijn zich zeker en vast bewust van de gevaren van de app. Zo zag Sarah zelf wel al eens seksueel getinte content via haar eigen profiel. “Daarom vond ik het belangrijk om eerst zelf even de app te ontdekken, en ook mijn dochter vond dit een slim plan. Samen keken we hoe je een profiel moest aanmaken en hoe je filmpjes kon maken en bekijken. Gaandeweg leerde ik dat je bepaalde contentfilters kon plaatsen om zo je kind toch min of meer te beschermen tegen de ‘vieze filmpjes’. Mijn man werkt zelf in de online beveiligingswereld en we zijn beiden actief op sociale media. We vinden het dan ook belangrijk om onze kinderen wegwijs te maken in deze wereld als dat nodig is. Verbieden is voor ons niet het antwoord, we vinden het belangrijker om onze kinderen goed te begeleiden. ”

Zijn die contentfilters dan dé oplossing? Karen Linten zegt dat het sowieso belangrijk is om deze instellingen even na te kijken. Een contentfilter biedt zeker een bepaalde bescherming, al is dit natuurlijk nooit voor 100% accuraat. Daarnaast vindt ze het belangrijk dat je af en toe eens met je kind door de app gaat. “Laat je kind eens tonen welke filmpjes zij mooi of grappig vinden. Vraag hen ook eens of ze dingen zagen die ze liever niet hadden gezien of raar vonden.” Maar de gouden raad is en blijft: “Durf het gesprek aan te gaan met je kinderen." Maak goede afspraken en spreek hen ook aan op seksuele/sensuele handelingen, bepaalde challenges,... Vertel hen dat het niet oké is om filmpjes te posten in bikini of zonder T-shirt, en leg hen uit waarom.

Dat deed ook Sarah bij haar dochter. “Mijn dochter weet dat er op het internet soms mensen zijn die zich anders voordoen. We weten dat ze verstandig genoeg is om hier mee om te gaan, en we gaan hierover het gesprek aan zonder haar bang te maken. Haar account is via Familiy Pairing gelinkt aan het mijne en soms controleer ik haar vriendschapverzoeken eens, maar tot nu toe hebben we nog geen problemen gehad. Via mijn account zag ik wel eens kinderen van mijn vriendinnen filmpjes maken met sensuele handelingen op een expliciete tekst. Soms heb ik me dan wel eens afgevraagd of zij wisten wat hun kinderen allemaal plaatsten op de app. Dit zijn wel al tieners en dan bedenk ik me ook wel dat dit nu eenmaal hoort bij opgroeien. Hun grenzen af- tasten, seksualiteit ontdekken,.. Voor mijn dochter houdt seksualiteit momenteel nog alleen ‘kusjes en knuffels geven’ in. Maar ik hoop dat wij als ouders toch een mooi kader kunnen geven waarin ze alles kunnen plaatsen, relativeren maar vooral leren verstandig omgaan met deze dingen.”

Door zelf in paniek te slagen zal ook je kind dichtklappen, en dat wil je natuurlijk vermijden.

Seksualiteit ontdekken

Sarah vindt de seksualisering van kinderen op TikTok dus al bij al nog meevallen. “Wat ik vooral opmerk zijn seksueel getinte teksten, maar die begrijpt mijn dochter helemaal nog niet en kan ze dus ook nog niet plaatsen. Vaak denk ik dan terug aan mijn eigen jeugd waar ik ook vaak luidkeels liedjes meebrulde waarvan ik pas nu de tekst echt kan plaatsen.” Ze zag haar dochter wel al eens een twerkbeweging uitvoeren, maar panikeert daar zeker niet om. “We gaan gewoon rustig het gesprek aan, zo leert ze zelf de dingen plaatsen en inschatten, en begrijpt ze dat ze deze bewegingen beter achterwege laat.”


Karen Linten benadrukt dan ook dat het zeker niet aangewezen is om paniekerig te reageren indien er iets fout gaat. “Wanneer je kind naar je toe komt met een seksueel getint filmpje of bericht is het belangrijk om samen een oplossing te zoeken. Het vergt voor je kind veel moed om hiermee naar jou toe te komen. Door zelf in paniek te slagen bestaat er een grote kans dat ook je kind zal dichtklappen, en dat is niet de bedoeling.”

Mediawijsheid

Maak je je toch zorgen wanneer er weer een nieuwe gevaarlijke challenge opduikt of je kind iets naars heeft meegemaakt op TikTok? “Dan is het zeker oké om als ouder te beslissen de app enkele dagen links te laten liggen”, benadrukt Karen. “TikTok probeert alle schadelijke content te verwijderen, dus na enkele dagen zijn deze filmpjes vaak verdwenen. Maar het belangrijkste blijft om uit te leggen waarom er op dat moment beter even geen TikTok gebruikt kan worden. Wanneer kinderen weten waarom een beslissing wordt gemaakt is het voor hen makkelijker te aanvaarden en zullen ze het ook niet achter jouw rug proberen.”

Karen concludeert dan ook dat ook mediawijsheid hier weer een belangrijke rol speelt. “Door het gesprek aan te gaan met onze kinderen geven we hen beetje bij beetje mediawijsheid mee. Onze kinderen groeien nu eenmaal op met smartphones en sociale media dus ook daar moeten we hen in begeleiden. De beste manier is dan ook om hen van jongs af aan weerbaar te maken en gezond te leren omgaan met deze dingen, met vallen en opstaan.”

Zoek je meer handige tips over schermen, social media en hoe er als slashparent mee omgaan? Check dan zéker de website van Medianest of volg ze via Instagram of Facebook. Zoveel nuttige info!