Begin december gooiden we in onze slashparent groep de vraag wie het aandurfde om het leven eens een tijdje zonder schermen door te brengen. Een Maison Slash experiment bij tijd en stond never killed anyone, dus Nele stak gretig haar hand op om er voluit voor te gaan. Haar tienderdochters waren net iets minder enthousiast!

NELE

Het ideale moment

Of we eens een paar weken schermloos wilden uitproberen? Graag! Wij ouders waren er meteen voor gewonnen. Wij waren er immers van overtuigd dat het voor ons niet zoveel verschil zou maken, maar onze tienerdochters konden wel eens een paar scherm-mindere weken gebruiken. Enfin, dat dachten we in het prille begin.

De ideale periode om te testen is de kerstvakantie, dachten we op voorhand. Onze dochters zonder schermpjes zetten tijdens de examens was niet meteen het slimste idee. Tijdens het studeren duiken er af en toe immers eens wat probleempjes of vragen op en dan is het toch wel makkelijk dat ze slechts één schermpje verwijderd zitten van de vrienden en vriendinnen en de oplossing op hun studeervragen.

Zo moeilijk kan dat toch niet zijn?!

Maar ook tijdens de kerstvakantie bleek het niet simpel te zijn om de schermpjes opzij te leggen. Het is nu eenmaal zo dat een groot stuk van het sociale leven van onze tieners zich momenteel via de elektronische weg afspeelt. Snel een berichtje sturen, nog last minute plannen maken of wijzigen – zij doen alles via smartphone. Gewoon in contact blijven, af en toe een foto bekijken op instagram en zo meteen ook weer weten waar de klasgenoten zitten of mee bezig zijn – zelfs in de vakantie. Of snaps en stemmingen delen via snapchat, of bijbabbelen via facebook live.

Nu zijn wij best wel streng voor onze dochters en zijn er een aantal afspraken waar we niet van afwijken. De smartphone komt niet mee aan tafel en gaat ’s avonds niet mee naar boven. Ook tijdens het studeren ligt dat toestelletje niet in dezelfde kamer. Vragen stellen, of hun messenger checken doen ze maar tijdens hun pauzes. En daar wordt eigenlijk niet moeilijk over gedaan.

van dingen doen en zo

Helemaal schermloos zijn we niet gegaan – ik wou mijn dochters hun sociale leven ook niet ontzeggen – maar we zijn er wel bewuster mee omgegaan. Familiemomenten (of het nu uitstapjes, kerst- en andere familiefeesten, shoppingtripjes of filmavonden waren) waren de voorbije twee weken schermloos. We maakten iets bijzonders van ons schermloos samenzijn. Er werden al eens kaarsjes aangestoken, de gsm’s werden uit de buurt gelegd en we gingen met zijn allen samen “iets” doen. Het helpt vooral om écht in het moment te zijn en je bent veel minder afgeleid. Er wordt terug geantwoord op vragen, in plaats van het verstrooide “mmm”. We wandelden, we lazen, we haalden al eens een gezelschapsspel boven. Wat opvalt is dat je “schermloos” dingen doet. Het geeft tijd en ruimte én meer rust in je hoofd.

En wat hebben we geleerd?

Heeft het nu een effect gehad sinds we na de kerstvakantie terug in de dagelijkse sleur zitten? Er worden in het weekend al eens vaker avonden samen ingepland. Zonder afleiding, zonder gsm. De ouders beseffen dat het al bij al wel meevalt met dat schermgebruik van hun dochters én dat zij zelf ook wel wat meer het goede voorbeeld mogen geven.

Zo gaat het goed, zo gaat het beter

1. Maak goede afspraken. Waar hecht je zelf belang aan? Gezellig samen eten is voor ons een prioriteit, dus blijven de smartphones uit de buurt van de tafel. Ook de nachtrust is heilig, dus gaan de gsm’s niet mee in de slaapkamers.

2. Geef zelf het goede voorbeeld. Je kan moeilijk van je kinderen een gezellige avond zonder smartphone verwachten als je zelf constant social media zit te checken.

3. Kies je momenten. Iemand je volledige aandacht geven lukt niet met een smartphone in de buurt.

4. Wees je bewust van het generatieverschil. Tieners gaan hier op een andere manier mee om dan jij, gun hen dat ook. Wij belden vroeger na school urenlang met de vriendinnen, zij wisselen berichten uit. Is daar zoveel verschil in?

5. Praat erover als je vindt dat het uit de hand loopt, maar geef je gesprekspartner ook de ruimte om de bal terug te kaatsen. Elke schermgebruiker zal zijn eigen schermtijd schromelijk onderschatten en die van de andere overschatten.